Tarihi Liman Kenti’nin UNESCO Dünya Mirası Kalıcı Listesi’ne girmesi için yürütülen çalışmalar son aşamaya gelirken gözler artık 2028 yılına çevrilmiş durumda. Konak Pier’den başlayıp Kadifekale’ye uzanan, kentin kültürel belleğini taşıyan bu geniş alan, yıllardır süren hazırlıklarla dünya mirası olma eşiğine yaklaştı.
Geçici Listeden Kalıcı Listeye: Zaman Daralıyor, Hazırlıklar Hızlanıyor
2020’de UNESCO’nun Geçici Listesi’ne giren İzmir Tarihi Liman Kenti, başvurunun güçlendirilmesi amacıyla çok sayıda kurumun katkı sunduğu kapsamlı bir çalışma sürecinden geçti. Adaylık dosyasının nihai halinin 2026’nın ilk aylarında Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sunulması planlanıyor. Dosyanın UNESCO’ya iletilmesinin ardından 2027’de uzmanlardan oluşan heyetin saha değerlendirmesi için kente gelmesi bekleniyor. Tüm sürecin başarıyla tamamlanması halinde İzmir’in üçüncü UNESCO alanı 2028’de resmileşecek.
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin ilgili birimleri, UNESCO sürecinin yalnızca bir “adaylık” çalışması olmadığını, aynı zamanda alanın korunması, belgelenmesi ve uluslararası tanınırlığının artırılması için büyük bir sorumluluk taşıdığını vurguluyor. Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanı Hasibe Velibeyoğlu, bu unvanın kente ekonomik, kültürel ve prestij açısından önemli katkılar sağlayacağını belirtiyor. Velibeyoğlu ayrıca, süreç boyunca gerçekleştirilen restorasyon, sokak sağlıklaştırma, kazı destekleri ve tarihi alan düzenlemelerinin İzmir’in kimliğine güçlü bir yatırım olduğunu ifade ediyor.
Bilim Kurulu, Akademisyenler ve Kurumlar El Ele
Adaylık dosyası; DEÜ, EÜ, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi ve Manisa Celal Bayar Üniversitesi’nden akademisyenlerin yer aldığı 10 kişilik uzman kurul ile İzmir Tarihi Liman Kenti Alan Başkanlığı tarafından hazırlandı. Ayrıca İzmir Valiliği, Büyükşehir Belediyesi, Koruma Kurulu ve pek çok kurumun yer aldığı Eşgüdüm ve Denetleme Kurulu tarafından yönetim planı onaylandı. Süreç, hem akademik hem idari açıdan çok katmanlı bir çalışma modeliyle ilerliyor.
ICOMOS’tan İlk İnceleme Tamam: “Düzenlemeler Yolda”
2025 yılı içinde Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS) uzmanları İzmir’i beş gün boyunca gezerek değerlendirmelerde bulundu. Heyet, dosyada güçlendirilmesi gereken noktalarla ilgili önerilerini iletti. Alan Başkanlığı, öneriler doğrultusunda son düzenlemeleri tamamlamak üzere çalışmalarını sürdürüyor.
İzmir’in liman kenti kimliğini oluşturan tarihi katmanlar, Konak Pier’den başlayıp Kadifekale’nin eteklerine kadar uzanan geniş bir alanı içeriyor. Saat Kulesi, Konak Meydanı, Kemeraltı Çarşısı ve antik dönemden günümüze uzanan yapılar bu alanın merkezinde bulunuyor. Uzmanlara göre Tarihi Liman Kenti, kentin çok katmanlı kültürel yapısını en güçlü şekilde temsil eden bölge.
2028: İzmir İçin Tarihi Bir Eşik
Efes’in 2015’te, Bergama’nın 2014’te kalıcı listeye dahil edilmesinin ardından, İzmir’in üçüncü UNESCO alanına kavuşması kentin kültürel miras yolculuğunda önemli bir dönüm noktası olacak. Tarihi Liman Kenti’nin listeye girmesi, İzmir’in dünya sahnesinde daha görünür olmasını sağlayacak ve bölgenin sürdürülebilir turizm stratejilerine de güçlü bir temel oluşturacak.
İzmir, kültürel zenginliğini dünya mirasına taşımaya hazırlanırken gözler artık 2028’e çevrildi. Şehrin geçmişiyle geleceğini buluşturan bu önemli süreç, kentte büyük bir heyecanla takip ediliyor.