TÜRKPA ülkelerinden birlik ve beraberlik vurgusu

TÜRKPA 8. Genel Kurulunda bir araya gelen ülkeler işbirliği ve birlik mesajı verirken ev sahibi TBMM Başkanı Binali Yıldırım, “Devletlerimizin kaderi birbirine bağlıdır. Türk tarihinin en bahtlı dönemindeyiz. Tarihimizde hiçbir zaman bu...

TÜRKPA ülkelerinden birlik ve beraberlik vurgusu

TÜRKPA 8. Genel Kurulunda bir araya gelen ülkeler işbirliği ve birlik mesajı verirken ev sahibi TBMM Başkanı Binali Yıldırım, “Devletlerimizin kaderi birbirine bağlıdır. Türk tarihinin en bahtlı dönemindeyiz. Tarihimizde hiçbir zaman bu kadar yakın olma imkanı bulamadık. Biz tarihi birlikte yazıyoruz. Tarihte büyük devletler ve medeniyetler kurmuş milletin evlatları olarak geleceği emin şekilde inşa ediyoruz. Bir olursak diri olacağız, kardeş olacağız, geleceği birlikte inşa edeceğiz” dedi.

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından düzenlenen Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA) 8. Genel Kurulunda TÜRKPA’nın 10. kuruluş yıldönümü dolayısıyla “TÜRKPA’nın ilk 10 yılı ve parlamentolar arası işbirliğinin geleceği: işbirliğine yeni yaklaşımlar” başlıklı konferans Swiss Otel Büyük Efes’te düzenlendi.

TÜRKPA’nın geçmişten günümüze yolculuğunu anlatan sinevizyon gösterimi ile başlayan konferansın açılışında konuşan TBMM Başkanı Binali Yıldırım yaptı. TÜRKPA’nın 8. Genel Kurulunun İzmir’de yapıldığı ve İzmir’in en hızlı gelişen kalkınan şehir olduğunu belirten Yıldırım, İzmir’in tarihinden notlar aktararak, "Yakında demiryolu ağı ile İzmir-Bakü-Tiflis-Kars ve oradan da bütün dünyaya bağlamak gibi önemli hedefimiz var. İzmir-Bakü-Tiflis-Kars demiryolu bağlandığında İzmir Limanı Kafkaslar ve Orta Asya’ya hizmet verecek hale gelecektir. Bu güzel şehrin milletvekili olarak sizleri burada misafir etmekten büyük bir memnuniyet duyuyorum” dedi.

TÜRKPA’nın 10. yılını kutladığını kaydeden Yıldırım, "Bir zamanlar hayal bile edemediğimiz birliklerin kuruluş yıldönümünü kutlamak tarifi imkansız duyguları da beraberinde getiriyor. Kuruluşunu 1993 yılında gerçekleştirdiği Türk Kültürü ve Sanatları Ortak Yönetimi’nden sonra 21. yüzyılda kurulan ilk Türk teşkilatı TÜRKPA oluştur. TÜRKPA’nın amacı Azerbaycan, Kazakistan, Kırgısiztan ve Türkiye’nin meclisler arası ilişkileri çok taraflı olarak kurumsallaştırmaktır. Türk dili konuşan ülkelerin hükümetler arasında ilişkiler yıldan yıla gelişiyor. Buna paralel meclislerin de parlamenter diplomasiyi etkin olarak kullanılması ülkeler arasındaki ilişkilere katkı sağlaması için TÜRKPA gibi Uluslararası Parlamenterler Birliği gibi birçok kuruluşa ihtiyacı var. Dünyadaki benzer teşkilatlara mukayese edildiğinde geçen 10 yılın başarılı olduğunu söyleyebiliriz . Düzenlediğimiz bu toplantıyla işbirliğinin dünü, bugünü ve geleceğini konuşacağız. Uluslararası teşkilatı kurmak önemli bir karardır. Bir anlamda kolay ama bunu yaşatmak çok daha zordur. 2008’den bugüne kadar örnek aşamalardan geçtik. TÜRKPA bugün itibariye kendini ispatlamış kuruluş haline gelmiştir. TÜRKPA’ya değer aktan diğer bir ülke Macaristan olmuştur. Macaristan’ın varlığı ilk genişleme adımı olması yanında kültürel ve coğrafi havzamıza da öneli katkılar sağlamaktadır. Türk işbirliği kuruluşları da gücünü kendi devletlerinde almaktadır. Aynı zamanda varlıklarıyla Türk devletleri ve işbirliği kuruluşları güçlendirmektedir. İnşallah önümüzdeki yıllarda birlikte kurduğumuz teşkilatlar çalışmalarını başarılı şekilde sürdürecektir” diye konuştu.

“Türk tarihinin en bahtlı dönemindeyiz”

TÜRKPA’daki devletlerin hiç bu kadara birbirine yakın olmadığına da işaret eden TBMM Başkanı Yıldırım, şunları söyledi:

"Türk tarihinin en bahtlı dönemindeyiz. Tarihimizde hiçbir zaman bu kadar yakın olma imkanı bulamadık. Ortak dil, ortak kültür ve medeniyet şuuruna sahip olan bir milletin mensupları olarak biz tarihi birlikte yazıyoruz. Tarihte büyük devletler ve medeniyetler kurmuş milletin evlatları olarak geleceği emin şekilde inşa ediyoruz. Bir olursak diri olacağız, kardeş olacağız, geleceği birlikte inşa edeceğiz. Bilim insanlarımız, iş adamlarımız, siyasetçilerimiz bilim insanları kendilerini sorumlu görmeleri gerekir. Ortak çalışmalara, dil, tarih çalışmalarına çok daha yoğunlaşmamız gerekiyor. Tarih ve arkeoloji alanında çalışmaları derinleştirmemiz gerekiyor. Bizler kendimiz için bir şey yapmazsak kimse bizim için parmağını kıpırtdatmayacaktır. Bizler üretimle, dayanışmayla mutlaka hedeflerimize erişeceğiz. Mustafa Kemal Atatürk’ün bize muassır medeniyete çıkma hedefini göstermiştir. Bu hedef Türk dili konuşan asemblelerin de hedefi olmalıdır. Bu anlamda ekonomik ilişkileri daha da geliştireceğiz, ülkelerimiz altyapıları geliştirip insanların niteliğini artıracağız. Aynı zamanda akıl ve bilgiye çalışmalarımızı sürdüreceğiz. Çalışmalarımızı liyakat sistemiyle besleyeceğiz. Yozlaşma bir toplumdaki en önemli kötü hasletlerden biridir, buna fırsat vermeyeceğiz. Akılla, bilgiyle işlerimizi değişen dünyaya göre kendimizi yenilersek, değişen dünyayı görür, değişimin önüne geçersek gelecek tarihimize altın harflerle yazılacak başarıyı yakalarız. Bu başarıya ulaşmanın yolu eğitimden geçiyor, yenilikçi teknolojilere çok daha fazla kaynak ve zaman ayırmaktan geçiyor. Bizler milli şuur, ideal sahibi evrensel değerlerle donanmış gençlerle istikbal güneşini parlatabiliriz. Dünyada başarılı olan ülkelerde durum bu şekildedir. Çalışan ve mili değerlere sahip nesiler kolay şekilde geleceği yakalamış oluyor.”

Eğitimde de yapılması gereken işler olduğunu ifade eden Yıldırım, Türk Standart Enstitüsü’nün eğitim dahil farklı alanlarda benimsediği standartlardan faydalanabileceğini ve bu noktada uzmanların ve akademisyenlerin daha çok bir araya gelmesi ve ortak çözümler üretmesi gerektiğini söyledi.

“Gücümüzü tam anlamıyla birleştirmeye ihtiyaç vardır”

Mevlana’nın ‘Dün dünde kaldı cancazım, artık yeni şeyler söylemek lazım’ sözlerini hatırlatan Yıldırım, “Bizler de burada dünden çıkardığımız derslerle geleceği hedefliyoruz. TÜRKPA’nın geleceği, milletimizin ve devletlerimizin geleceği ile aynıdır. Devletlerimizin kaderi birbirine bağlıdır. TÜRKPA bugüne kadar yürüttüğü çalışmalarla uluslararası alanda da yer edinmiştir. Standart birliği konusunda ele almamız gereken bir diğer konuda mevzuat yakınlaştırmasıdır. Bu alanda bir çalışma başlatılmış olmakla beraber henüz yolun başındayız. Ortak kültür, tarih ve coğrafyaya sahip milletin evlatların sorunlarını çözmek için çalışmalıyız. Gelecek 10 yıl içinde model kanun yapma anlamında da çalışmalarımızı geliştirebiliriz. Bu aşamada gücümüzü tam anlamıyla birleştirmeye ihtiyaç vardır. Özbekistan ve Türkmenistan da başlattığımız ve onların da bu birliğe üye olması için daha fazla gayret göstermemiz gerekir. Türkmenistan’da akşamüzeri katılım olacaktır, bu önemli bir gelişmedir. KKTC Meclis Başkanımız da katılıyor. TÜRKPA’nın başarısında olmazsa olmaz konulardan biri de hükümetlerin, devlet başkanlarımızın ortaya koyacağı irade ve destektir" ifadelerini kullandı.

Yıldırım yarın devam edecek TÜRKPA toplantıları ile de dönem başkanlığının Türkiye’ye geçeceğini de söyledi.

“Türk dünyasının tarihinde en önemli olay”

Konferansta konuşan Azerbaycan Milli Meclisi Başkanı Oktay Asadov ise Türk Birliği fikrinin hayata geçmesi için gerçek koşulların 20. yüzyılda oluştuğunu vurgulayarak, "10 yıl önce TÜRKPA’yı kurmak Türk dünyasının tarihinde en önemli olaylardan oldu. Ortak meclis kurulması ülkeler arasındaki ilişkileri üst seviyeye çıkarmıştır. Ülkeler arasında kültürel, ekonomik ve diğer ilişkilerin daha da gelişmesini sağlamıştır. Son yıllarda parlamenter diplomasinin etkinliği Türkçe konuşan devletlerin evrensel faaliyetlerin test edilmiştir. Paylaştığımız değerlerin haklarımız birbirine bağlayan en büyük ruhani zenginlikler var. Bugün her alanda işbirliği ve destekleri her anlamda not alıyorum. Ne yazık ki yapmak zorunda kaldığımızı Ermenistan Azerbaycan dağlık Karadağ sorunu olmak üzere ciddi korkular yaratıyor. Bütün bu çalışmalar hukuk normlar dışında ana devletlerin toprak bütünlüğü çevresinde çözülmesi gerektiğini inanıyorum” ifadelerini kullandı.

Kazakistan Meclis Başkanı Nurlan Nigmatulin, “Biz Kazakistan delagasyonu olarak kardeş Türkiye Cumhuriyeti’ne gelmekten son derece mutluyuz aynı zamanda Türkiye’de bize gösterilen saygı ve bu konferans için TBMM nezdinde Meclis Başkanımız Sayın Binali Yıldırım Beye en içten dileklerimiz sunuyoruz. Bu sene bir araya gelmemizin özel anlamı var. 2008 yılında Kasım ayında Cumhurbaşkanı TÜRKPA teşkilatının kuruluşu konulu İstanbul Anlaşması’na imza koyulmuştu. Söz konusu anlaşma nezdinde çalışmalarını başlatan Türk devletlerinin asambleleri 10 yılını kutlamaktadır. Elbette 10 yıl tarihi için uzun bir zaman dilimi değildir. Ama Türk ülkelerinin parlamenter asamblelerin gelişmeleri istikametinde önemli çalışmalar gerçekleştirildi. Yıllar içerisinde asambleler Türk ülkeleri birlik ve beraberliği güçlendirmek noktasında uluslararası kararlara alarak yürüttü. TÜRKPA’nın ekonomik, sosyal doğal kaynaklar kullanılması gibi birçok konuda çok yönlü çalışmalar sürdürdü. Asemblenin kardeş halkları birbirine yaklaştırılması konusunda da birçok çalışmalar yapıldı. Gelecekte ülkeler arasında Türk ülkelerin birleşmesi ve entegrasyonunda önemli belgeler hazırladık. Önümüzde hala güzel çalışmalar yapılacak” diye konuştu.

“Bizi başka devletler hissedecek şekilde iz bırakalım”

Kırgızistan Meclis Başkanı Dastanbek Cumabekov, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Türk dünyası ve İslam dünyasına ilişkin konuşmalarını bildiklerini ve İslam dünyasının da Erdoğan’ı sevdiğini ve desteklediğini söyledi. TÜRKPA’nın 10 yıl önce kardeş halklarının bağlantısını güçlendirmek için iyi bir iş başardığını belirten Cumabekov, "Asembleler dünyadaki otoriter parlamenterlerin arasına girdi. Uluslararası platformda TÜRKPA tanıtıldı, aynı zamanda üye ülkelerin dostlukları, işbirliği arattı. TÜRKPA’nın çerçevesinde halkların yaşamına ilgili meselelere bakılmaktadır. Daimi komisyonlarda önemli meselelere bakılmakta, parlamentoda değişik öneriler yapılmaktadır. Bugün asemblede TÜRKPA’nın 10 sene içinde perspektifleri, gelecekte yapacakları konuşuldu. Bugün TÜRKPA’nın bugün yeni etabı başladı. Avrupa ve Asya’yı birleştiren güvenilir bir köprü görevi görüyor. Bundan sonra TÜRKPA’nın gelişmesinde fırsatlardan faydalanıp bizim halkalarımızın bağlantısını güçlendirmemiz gerekir Böyle işlerde kanun yapıcı organlar büyük rol üstleniyor. 10 sene çok çabuk geçti. Gelecekteki nesiller Türk dili halklarının birliği ve beraberliği için bugünde başlanan katkıların büyük rolü olur diye düşünüyorum. Dünya her gün değişiyor. Belki 50-100 sene sonra güçlü devletler yaşamına devam edebilir. O yüzden Türk dili halklar bundan sonraki nesillere birbirine kardeş olarak destek verirse yaşamlarına devam eder. Biz her zaman birlik olalım, dünyadaki mesele bakarken kendi iç aramızdaki meseleleri çözelim. Türk dili halkları birleştiğinde bizi başka devletler hissedecek şekilde iz bırakalım" diye konuştu.

“Macaristan olarak işbirliğine hazırız”

Konferansa ilk defa gözlemci olarak katılan Macaristan Meclis Başkanı Laszlo Köver ise şunları söyledi:

"Macaristan bir adım attı bu işbirliği için 5 yıl önce talepte bulundu. TÜRKPA’ya katılmak için. Burada her zaman yalnız olarak düşündük. Sadece Avrupa’da değil tüm dünyada kendimizi yalnız hissettiğimiz oldu. 2014 yılında TÜRKPA toplantısına Azerbaycan’da katıldık ve bizi iyi karşıladılar. Burada bulunduğumdan dolayı son derece mutlu ve minettarım gösterdiğimiz misafirlikten dolayı. Aynı zamanda yapısal bir işbirliği görüyoruz. Biz istekli olduğumuz söylüyorum ve işbirliğimizi daha da güçlendirmek istiyoruz TÜRKPA ile. Burada Sovyetlerden ayrıldığımızda bu yana Macaristan bir köprü vazifesi görür. Şimdi AB ve NATO üyesiyiz. Biz inanıyoruz ki AB’nin rekabet gücünü artırması için sınırların ötesine bakması gerekiyor. İşbirliği yapmaya hazır diğer ülkelerle birlikte çalışması lazım. Karşılıklı sayfaya dayanıyor Macaristan politikası. Burada coğrafi mesafe olsa da benzer zorluklar karşılaşıyor ve mücadeleler veriyoruz. Bizim ortak çıkarımız işbirliği sağlamak bu sayede güvenlik sağlar ve ekonomik siyasi açıdan başarıya ulaşabiliriz. Zorluklara karşı baş edebilir. Nihayetinde ülkelerimiz zorluklarla karşılaşabilir. Uluslarımız bir arada olamayız ve ortaklı yapmaya devam etsinler. Macaristan işbirliğine açık, önümüzdeki 10 yıl TÜRKPA için son derece başarılı geçecek."

Kıbrıs konusunda destek

KKTC Cumhuriyet Meclisi Başkanı Teberrüken Uluçay da konferanstaki TÜRKPA ülkelerinin temsilcilerinden Kıbrıs sorunu konusunda inisiyatif alınmasına işaret ederek destek istedi. Uluçay, "Ada her türlü kısıtlamalara rağmen var olma mücadelesi veriyor. Birleşmiş Milletler nezdinde adil bir çözüm bulunmalıdır. Bu konuda Türkiye ve Avrupa Birliği olumlu katkı sağladı ve bundan sonra da bu katkıyı sağlamaya devam edecektir” dedi.
YORUM EKLE