Çalışan hakları! İhbar, kıdem, geri dönüş ve kötü niyet tazminatı hakkında bilinmesi gerekenler

Milyonlarca çalışanı ilgilendiren ve işten ayrılma durumunda hak edilen temel İhbar, kıdem, geri dönüş veya kötü niyet tazminatı hakkında bilinmesi gereken tüm detayları sizler için derledik. Kıdem ve ihbar pek çok çalışan duymuş olabilir ancak, kötü niyet tazminatı binlerce insan tarafından bilinmeyen bir hak olarak karşımıza çıkıyor. Peki bu tazminatları hangi durumlarda alabiliriz? İşte tüm detaylar...

Çalışan hakları! İhbar, kıdem, geri dönüş ve kötü niyet tazminatı hakkında bilinmesi gerekenler

Çalışan hakları arasında yer alan ihbar ve kıdem tazminatıyla birlikte pek çok işçinin bilmediği kötü niyet tazminatı bir diğer adıyla geri dönüş tazminatı da kazanılan haklar arasında yer alıyor.

AYRIMCILIK YAPILIYORSA O TAZMİNATI ALABİLİRSİNİZ!

Çalışma hayatında işvereni de çalışanı da koruyan kurallar ve güvenceler bulunuyor. Çalışanın işten ayrıldıktan sonra mağdur olmaması için üç ayrı tazminat sistemi konulmuş durumda; bunlar ihbar tazminatı, kıdem tazminatı ve geri dönüş tazminatı (veya kötü niyet tazminatı). İş yerinde ayrımcılığa uğrayanlar da tazminat alıyor.

Çalışma hayatında işvereni de çalışanı da koruyan kurallar ve güvenceler bulunuyor.

İŞÇİLER AYRILMA DURUMUNDA HANGİ HAKLARA SAHİP

Çalışanın işten ayrıldıktan sonra mağdur olmaması için üç ayrı tazminat sistemi konulmuş durumda

İhbar tazminatı,

Kıdem tazminatı,

Geri dönüş tazminatı (veya kötü niyet tazminatı).

KIDEM VE İHBAR TAZMİNATI

Kıdem tazminatı kişinin çalıştığı yıl ile brüt maaşının çarpılması ile hesaplanıyor. İhbar tazminatı ise çalışılan yıla göre belirleniyor ve 2 haftadan 8 haftaya kadar çıkıyor. Geri dönüş tazminatında ise 30 kişiden fazla işyerinde çalışanlar, 1 ay içinde dava açtıklarında 8 brüt maaşa kadar tazminat alabiliyor.

ÇALIŞANLAR BUNU BİLMİYOR AMA ALACAKLARI 3'E KATLANIYOR

30 kişiden az personeli olan şirketlerin çalışanlarının ise farklı bir güvencesi bulunuyor. Bu çalışanlar işe geri dönüş davası açamıyorlar ancak 'kötü niyet tazminatı' ile alacakları parayı 3'e katlayabiliyorlar. Kötü niyet tazminatı fesih hakkını kullanırken işverenin yaptığı hatalarla ortaya çıkıyor. Birçok çalışan bundan habersiz olduğu için de bu tazminatı kaçırıyor.

Oysa ihbar tazminatının 3 katı ödeniyor ve ciddi bir tutar oluşturuyor. Burada çalışanın işten çıkarılırken haksızlığa uğraması söz konusu. Örneğin; bir işçi sadece evlendiği için ya da hamile kaldığı için işten atılmışsa devreye kötü niyet tazminatı giriyor. Yine ırk, cinsiyet ayrımı, sendika üyeliği, hakkını arama gibi konularda da kötü niyet tazminatına hükmediliyor.

Bir işveren işçinin gerçek maaşını bordroya yansıtmıyor ve prim vergisi kaçırıyorsa çalışan da bunu Çalışma Bakanlığı'nın ALO 170 hattına bildirmişse bu sebeple çıkartıldığında kötü niyet tazminatı devreye giriyor.

AYRIMCILIĞA UĞRUYORSANIZ EĞER...

4857 sayılı İş Kanunu'nun 'Eşit davranma ilkesi' başlıklı 5'inci maddesinde şöyle deniliyor: "İş ilişkisinde dil, ırk, renk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayrım yapılamaz. İşveren, esaslı sebepler olmadıkça tam süreli çalışan işçi karşısında kısmi süreli çalışan işçiye, belirsiz süreli çalışan işçi karşısında belirli süreli çalışan işçiye farklı işlem yapamaz.

İşveren, biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça, bir işçiye, iş sözleşmesinin yapılmasında, şartlarının oluşturulmasında, uygulanmasında ve sona ermesinde, cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı farklı işlem yapamaz. Aynı veya eşit değerde bir iş için cinsiyet nedeniyle daha düşük ücret kararlaştırılamaz.

İşçinin cinsiyeti nedeniyle özel koruyucu hükümlerin uygulanması, daha düşük bir ücretin uygulanmasını haklı kılmaz. İş ilişkisinde veya sona ermesinde yukarıdaki fıkra hükümlerine aykırı davranıldığında işçi, 4 ayakadar ücreti tutarındaki uygun bir tazminattan başka yoksun bırakıldığı haklarını da talep edebilir." Yasada da görüldüğü gibi ayrımcılık yapan işveren 4 aya kadar tazminat ödemekle yükümlü oluyor. 

YORUM EKLE